તહેવારોની સિઝનની શરૂઆત સાથે જ દેશના લગભગ 50 લાખ કેન્દ્રીય કર્મચારીઓ અને 65 લાખથી વધુ પેન્શનરોની નજર હવે મોંઘવારી ભથ્થા એટલે કે Dearness Allowance પર ટકેલી છે. જુલાઈ 2026થી લાગુ થનારા DAમાં વધારાની કર્મચારીઓ અને પેન્શનરો આતુરતાથી રાહ જોઈ રહ્યા છે. આ વર્ષે 11 ઓક્ટોબરથી નવરાત્રિ શરૂ થશે અને 20 ઓક્ટોબરે દશેરાની ઉજવણી થશે. આવી સ્થિતિમાં કર્મચારીઓમાં ચર્ચા છે કે શું સરકાર નવરાત્રિની આસપાસ જ DA વધારાની જાહેરાત કરીને તહેવારોની ભેટ આપશે?
સામાન્ય રીતે સરકાર જુલાઈથી લાગુ થનારા મોંઘવારી ભથ્થાની જાહેરાત સપ્ટેમ્બર અથવા ઓક્ટોબર મહિનામાં કરે છે. તેથી આ વખતે પણ કર્મચારીઓને ટૂંક સમયમાં સારા સમાચાર મળી શકે છે. જો નવરાત્રિ દરમિયાન DAની જાહેરાત કરવામાં નહીં આવે તો દિવાળી સુધીમાં સરકાર કર્મચારીઓને આ મોટી ભેટ આપી શકે છે. સૌથી મહત્વની વાત એ છે કે DAમાં વધારો જ્યારે પણ જાહેર થશે, તેના નવા દરો 1 જુલાઈ 2026થી જ લાગુ ગણાશે. એટલે કે કર્મચારીઓને જુલાઈથી મળવાપાત્ર વધારાની રકમનો એરિયર પણ મળશે.
DAમાં કેટલો વધારો થઈ શકે?
હાલમાં કેન્દ્રીય કર્મચારીઓને તેમના બેઝિક સેલરીના 60% જેટલું DA મળી રહ્યું છે. ઓલ ઇન્ડિયા કન્ઝ્યુમર પ્રાઇસ ઇન્ડેક્સ (AICPI)ના જુલાઈના આંકડા મુજબ ઇન્ડેક્સ 153.2 પર પહોંચી ગયો છે. આ આંકડાના આધારે અંદાજિત DA 64% સુધી પહોંચી શકે છે. એટલે કે હાલના 60% DAની સરખામણીએ આ વખતે સીધો 4%નો વધારો થવાની પૂરી અપેક્ષા રાખવામાં આવી રહી છે. જ્યાં સુધી 8મા પગાર પંચની ભલામણો સંપૂર્ણપણે લાગુ થતી નથી, ત્યાં સુધી આ વધારો 7મા પગાર પંચ હેઠળ જ આપવામાં આવશે.
ઇન-હેન્ડ સેલરીમાં કેટલો ફેરફાર થશે?
DAમાં 4%નો વધારો થવાનો અર્થ એ નથી કે કર્મચારીની કુલ ટેક-હોમ અથવા ઇન-હેન્ડ સેલરીમાં પણ સીધો 4%નો વધારો થઈ જશે. મોંઘવારી ભથ્થાની ગણતરી કર્મચારીના મૂળ એટલે કે બેઝિક પગારના આધારે કરવામાં આવે છે. તેથી કર્મચારીનો બેઝિક પગાર જેટલો વધુ હશે, DA વધારાથી મળનારી વધારાની રકમ પણ એટલી જ વધુ હશે. અલગ-અલગ પગાર સ્તરના કર્મચારીઓને તેમના મૂળ પગાર પ્રમાણે તેનો લાભ મળશે.
માત્ર પગાર જ નહીં, પેન્શન પર પણ અસર
મોંઘવારી ભથ્થામાં વધારો માત્ર કર્મચારીઓની ઇન-હેન્ડ સેલરી સુધી મર્યાદિત નથી. તેની અસર PF, ગ્રેચ્યુઇટી અને પેન્શનરોના માસિક પેન્શન પર પણ જોવા મળે છે. સરકાર કેબિનેટની બેઠકમાં DA વધારાને મંજૂરી આપશે અને ત્યારબાદ કર્મચારીઓના બેંક ખાતામાં વધેલા પગાર સાથે અગાઉના મહિનાઓની એરિયરની રકમ પણ જમા થઈ શકે છે. એટલે તહેવારોના સમયમાં કર્મચારીઓ અને પેન્શનરો માટે સરકારના આ નિર્ણયની ખાસ રાહ જોવાઈ રહી છે. હાલમાં સરકારી કર્મચારીઓએ તહેવારો પહેલાં સરકાર તરફથી આવનારા આ મોટા નિર્ણયની રાહ જોવી પડશે. જો DAમાં 4%નો વધારો મંજૂર થાય છે તો કર્મચારીઓ અને પેન્શનરોને જુલાઈ 2026થી તેનો લાભ મળશે અને બાકી એરિયરની રકમ પણ ચૂકવવામાં આવશે.
FD કરતાં પોસ્ટ ઓફિસની આ સ્કીમ પર નજર
આ સાથે જો તમે હાલના દિવસોમાં બેંકમાં ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ એટલે કે FD કરાવવાનું વિચારી રહ્યા છો, તો પોસ્ટ ઓફિસના ટાઈમ ડિપોઝિટ એકાઉન્ટ વિશે પણ જાણવું જરૂરી છે. આ સ્કીમમાં મહત્તમ 7.5% સુધીનું વ્યાજ મળી રહ્યું છે, જે દેશની કેટલીક મુખ્ય બેંકોમાં FD પર મળતા વ્યાજ કરતાં વધુ છે. પોસ્ટ ઓફિસ ટાઈમ ડિપોઝિટ ઉપરાંત દેશની મુખ્ય બેંકોમાં મળતા FDના વ્યાજ દર પણ રોકાણ કરતા પહેલાં સરખાવવા જરૂરી છે. અલગ-અલગ બેંકોમાં FDના વ્યાજ દર અને પોસ્ટ ઓફિસ ટાઈમ ડિપોઝિટના દર અલગ હોઈ શકે છે. તેથી રોકાણકારોએ પોતાની જરૂરિયાત, સમયગાળો અને મળનારા વ્યાજને ધ્યાનમાં રાખીને યોગ્ય વિકલ્પ પસંદ કરવો જોઈએ. આમ, એક તરફ કેન્દ્રીય કર્મચારીઓ DA વધારાની રાહ જોઈ રહ્યા છે, તો બીજી તરફ બચત અને રોકાણ કરનારાઓ માટે પોસ્ટ ઓફિસ ટાઈમ ડિપોઝિટ અને બેંક FD બંને મહત્વના વિકલ્પ બની રહ્યા છે.